Teleskobunuzu Nasıl Saklamalısınız?

Gözleminizin hangi aşamasında olursanız olun,herhangi bir parçası(optik, elektronik ya da mekanik) nemli kaldığı sürece teleskobunuzu asla örtüp kaldırmayın,hava geçirmez bir çantaya koymayın. S&T / Dennis di Cicco

Nemlenme en çok, eğer teleskobunuz kapalı bir ortamda saklanırken gerçekleşirse zararlıdır. Hiçbir teleskop tamamen kuru hale gelmeden kapatılıp saklanmamalıdır. Kaçacak bir yeri olmayan su, optik kaplamalarınıza saldırabilir ve anında camın kendisini mahvedebilir. Kapalı ortamlarda suyun yoğunlaşma ve buharlaşma döngüsünün gerçekleşmesi uzun zaman alabilir.

Aklınıza, teleskobunuzu kapatıp kaldırmadan önce kuru olan hava geçirmez ortama suyun nasıl geldiği sorusu takılabilir. Cevap basittir: Su aslında ortamda mevcuttur, teleskobunuz eğer o kapalı ortamdaki havanın çiylenme noktasından daha soğuk olursa, su yoğunlaşacaktır. Kafası karışmış pek çok teleskop sahibinin, merceklerinin iç yüzeyinde su izleri gözlemlemelerinin sebebi de budur.

Bu durumu önlemek için birkaç yöntemden bahsedelim. Sıkıca paketlenmiş bir teleskobu ılık bir ortamdan soğuk bir kapalı ortama taşımayın. Aslında teleskobu sıkıca paketlemek başlı başına kötü bir yöntem olabilir. En iyi teleskop örtüsü “nefes alabilen” bir kumaştır. Bu kumaş tozları uzak tutarken, su buharının çıkışına izin verir.

En büyük sorun, baharın başında sıkça görüldüğü gibi, soğuk bir havanın ardından nemli sıcak bir rüzgar eserse yaşanır. Bu durumda, soğuk olan her şey sırılsıklam olur. Kumaş veya bezden bir örtü, teleskobunuzun soğuk parçalarının etrafındaki nemli hava miktarını azaltarak bu sorun için en iyi çözümü oluşturabilir.

Kurulduğunda, tüp akımlarını en aza indirmek için, teleskobunuzu dış ortam sıcaklığında saklamak alışılagelmiş bir tavsiyedir. Fakat, bu eski kuralın değiştirilmeye ihtiyacı olabilir. Teleskobu biraz daha ılık tutmak, suyun yoğunlaşmasını; yani nem oluşumunu engeller. Kapalı veya garajın önündeki bir veranda size fazladan birkaç derece sağlayabilir. Fakat uzun vadede teleskobunuzu evinizin içinde saklamalısınız. Asla rutubetli bir bodrum katını, garajı ya da pratik bir kural olarak, aletlerin paslandığı hiçbir yeri teleskobunuzu saklamak için kullanmayın.

Yukarıda bahsettiğimiz pasif önlemlerin yanı sıra, etkin karşı önlemler de alabilirsiniz. Üstü örtülmüş bir teleskoba konulacak 4 veya 7 watt lık ampul düşük güçlü bir ısıtıcı görevi görür. Ampulü, objektifin hemen aşağısına ya da tam yanına koyun. Aksi takdirde, ampul tübün diğer parçalarındaki suyu uzaklaştıracak ve suyun soğuk olan optik parçalarda birikmesine sebep olacaktır. Ampülü sadece nemin fazla olduğu dönemlerde kullanabileceğiniz gibi, nem ayarlayıcı bir düzenekle beraber de kullanabilirsiniz.

Silikajel/silis jeli kurutucu özelliğe sahiptir ve sıkıca paketlenmiş teleskop kutusundaki havanın nemini alır. Yazar plastik hasıra konmuş 340 gr lık(0.75 pound) bir paketi 12.5 inçlik teleskop tübünün kapaklarının içine koymuş. Ayrıca, her bir ya da iki ayda bir, paketin göstergesi maviden pembeye kaydığı zaman, biriken nemi gidermek için, çantayı gözlemevindeki küçük bir fırında ısıtıyormuş.(Silikajel kuru iken mavi renkte olup, rutubete doymuş durumda pembedir.) Tüpünüzü veya teleskop çantanızı ne kadar sıkı paketlerseniz, bu işlemi o kadar seyrek yaparsınız. Silikajel pek çok kaynaktan edinilebilir. Örnek olarak bu adrese bakabilirsiniz.

Sonuç olarak; nem, gökbilimciler için sinsi bir düşman olabilir ama edindiğiniz azıcık bir bilgi bile onun üstesinden gelmeye yetecektir.